Büyükbaş hayvancılığın çıktıları olan et ve süt, insanların sağlıklı ve dengeli beslenmesinde
son derece önemli. Ülkemizin hemen her bölgesinde görülen bir ekonomik faaliyet kolu
durumunda. Büyükbaş hayvancılık kırsal alanda yaşayan insanların temel geçim kaynaklarından
biri. Hayvancılık, tarla/bahçe tarımı ile birlikte yapıldığında özellikle küçük aile
işletmeleri için rizikoyu ve risk faktörünü de azaltmakta. Aynı zamanda entansif
yetiştiriciliğe en uygun hayvan türlerinden biridir. Aslında bir ülkenin sığır varlığı ve
verim seviyesi gelişmişliğin bir ölçüsü olarak da kabul edilmekte.
Hayvanların bulunduğu çevre koşullarının düzenlenmesi, hayvanların iyi gözlenmesi ve gerekli
kayıtların tutularak kayıtlar ve gözlemler üzerinden bir kontrol mekanizmasının kurulması
gerekli. İşletmeler ihtiyaç duydukları hayvan materyallerini mümkün olduğunca kendi
işletmelerinde yetiştirdikleri hayvanlardan sağlamalı. İşletmeye dışardan hayvan alımında
hastalık riskine karşı, geçmişi ve sağlık durumu bilinmeyen hayvanların satın alınmaması da
önemli. Mümkünse hayvanlar sağlık ve verim açısından iyi bilinen işletmelerden satın
alınmalı.
Pazar ihtiyaçları doğrultusunda fizibilite raporları hazırlanarak, süt/besi/kombine tipine
ve ırka karar verilerek, gebe düve alımında ilk tohumlama yaşı 14-17 aylık olanlara öncelik
verilerek ve gebelik süresi en fazla 7 ay olan düveler tercih edilebilir. 365 günde her
inekten bir yavru alınması hedefleri doğrultusunda süt, et veriminin yanı sıra döl verimi
yüksek hayvanlar seçilmeli. İşletmede ana gelir kalemleri olarak da karşımıza, süt ve gübre
satışı, damızlık düve, kasaplık inek ve kasaplık erkek dana satışları çıkmaktadır.
Besi işletmesi kurulurken yem bitkileri üretimi için arazi varlığı dikkate alınır. Arazi
mevcudiyeti yetersizse kaliteli kaba yeme kolaylıkla ulaşılabilir mesafede olmalıdır.
Tesislerin kurulacağı arazinin hafif eğimli (yüzde 2-5) ve toprağının geçirgen olması
oldukça önemli. Eğimin güney cephesi yönünde olmasına mümkün olduğunca dikkat edilmesini
önermekteyiz. Durak, yemlik, suluk, gezinti ve sağım alan hesaplamalarında hayvanların
sosyal davranışlarına uygun rahatlık esas alınmalı. Kavgacı hayvanlar için bu alanların daha
geniş olması gereklidir.
Barınaklar; hayvanı aşırı sıcaktan, soğuktan ve güneşten, kirli havadan, yüksek nemden,
çamurdan ve hava cereyanından koruyacak şekilde inşa edilmeli. Sundurmalı açık ahırların
kuzey-güney yönünde yapılarak, güneşin ısıtıcı ve zemini kurutucu etkisinden yararlanılması
tavsiye edilmektedir.
Aynı zamanda işletmede oluşacak gübre yönetimine dikkat edilmeli ve çevresel sorunların
önüne geçilerek hayvan atıkları çevre ve su kaynaklarını kirletmeyecek şekilde uygun
malzemelerle yapılmış alanlarda depolanmalıdır.